काठमाडौं । दसैंका लागि काठमाडौं उपत्यकाबाट घर फर्किने यात्रुको चाप बढ्न थाले पनि सार्वजनिक सवारीसाधनको अग्रिम टिकट बुकिङ कहिलेदेखि खुलाउने भन्ने विषय अझै टुंगो लाग्न सकेको छैन। दसैं नजिकिँदै जाँदा यात्रुको संख्या बढिरहेको भए पनि टिकट बुकिङको मिति निर्धारण हुन नसक्दा यात्रु र यातायात व्यवसायी दुवै अन्योलमा परेका छन्।
यातायात व्यवस्था विभागले दसैंमा हुने यात्रुको चाप, सडकको अवस्था तथा सार्वजनिक यातायातको व्यवस्थापनलगायत विषयमा सरोकारवाला निकायसँग छलफल गरेर अग्रिम टिकट बुकिङ खुलाउने मिति तय गर्ने तयारी गरेको छ। तर, यातायात व्यवसायीसँग भने औपचारिक छलफल हुन नसकेकाले बुकिङको विषय अझै निष्कर्षमा पुग्न नसकेको हो।
दसैंका लागि ठूलो संख्यामा नागरिक काठमाडौं उपत्यकाबाट देशका विभिन्न जिल्ला तथा गाउँघर फर्किने भएकाले हरेक वर्ष अग्रिम टिकट बुकिङको माग उच्च हुने गर्छ। लामो दूरीका सवारीसाधनमा सिट सुरक्षित गर्न यात्रुले केही दिनअघिदेखि नै टिकट काट्ने भएकाले बुकिङ ढिला हुँदा अन्तिम समयमा यात्रुको चाप व्यवस्थापन गर्न कठिन हुने व्यवसायीहरूको भनाइ छ।
तत्काल टिकट बुकिङ खुलाउन व्यवसायीको माग
यातायात व्यवसायीहरूले भने दसैं नजिकिँदै जाँदा यात्रुको चाप बढिसकेकाले अग्रिम टिकट बुकिङ तत्काल खुलाउनुपर्ने बताएका छन्।
व्यवसायीका अनुसार यसपटक दसैंको समयमा यात्रुको चाप विगतको तुलनामा अझ बढ्न सक्ने अवस्था छ। दसैंसँगै नेपाली कांग्रेसको १५औँ महाधिवेशन समेत भइरहेकाले काठमाडौंमा देशभरबाट नेता, कार्यकर्ता तथा प्रतिनिधिहरूको आवतजावत हुने र त्यसपछि दसैंका लागि घर फर्किने यात्रुको संख्या थप बढ्न सक्ने उनीहरूको अनुमान छ।
त्यसैले अन्तिम समयमा टिकट काट्न आउने यात्रुको भीड व्यवस्थापन गर्नुभन्दा समयमै अग्रिम बुकिङ खुलाएर यात्रुलाई आफ्नो यात्रा योजना बनाउन सहज वातावरण बनाउनुपर्ने व्यवसायीहरूको माग छ।
विभिन्न स्थानमा यात्रु सहायता कक्ष
दसैंको समयमा यात्रुलाई सहजीकरण गर्न काठमाडौं उपत्यकाका विभिन्न स्थानमा यात्रु सहायता कक्ष सञ्चालनमा ल्याउन थालिएको छ।
उपत्यकाबाट बाहिरिने यात्रुको चापलाई ध्यानमा राख्दै नयाँ बसपार्क, कलंकी, नागढुंगा, कोटेश्वर र चाबहिल लगायतका स्थानमा सहायता कक्ष स्थापना भइसकेका छन्। अन्य सम्भावित भीड हुने स्थानमा पनि केही दिनभित्र सहायता कक्ष सञ्चालनमा ल्याउने तयारी भइरहेको छ।
सहायता कक्षमार्फत यात्रुले सार्वजनिक यातायात, टिकट, गन्तव्य, सवारीसाधनको अवस्था तथा यात्राका क्रममा आइपर्ने समस्याबारे आवश्यक जानकारी तथा सहयोग प्राप्त गर्न सक्ने व्यवस्था मिलाइनेछ।
दसैंको समयमा यात्रु ठगी, बढी भाडा असुली, क्षमताभन्दा बढी यात्रु राख्ने तथा सवारीसाधनको असहज अवस्थाजस्ता समस्या हुन नदिन सम्बन्धित निकायले समेत निगरानी बढाउने तयारी गरेको छ।
बाढीपहिरोले सडकमा चुनौती
यसैबीच दसैंअघि सडक यातायात सहज बनाउन बाढीपहिरोबाट क्षतिग्रस्त सडक मर्मत तथा अवरुद्ध सडक खुलाउने कामलाई तीव्रता दिइएको छ।
मनसुनका क्रममा आएको बाढीपहिरोले देशका विभिन्न राजमार्ग तथा ग्रामीण सडकमा क्षति पुर्याएपछि दसैंको समयमा यातायात सञ्चालनमा समस्या आउन सक्ने अवस्था छ। त्यसैले सडक विभाग तथा सम्बन्धित निकायले मुख्य सडकमा यातायात नियमित राख्न मर्मत तथा पुनःस्थापनाको कामलाई प्राथमिकता दिएका छन्।
मनाङतर्फको सडक सञ्चालनमा आए पनि म्याग्दी–मुस्ताङ सडकखण्डका केही स्थानमा अझै समस्या रहेको छ। हिमाली तथा पहाडी जिल्लातर्फ जाने सडकको अवस्था मौसममा निर्भर रहने भएकाले दसैंको समयमा यात्रुले थप सावधानी अपनाउनुपर्ने देखिएको छ।
कालीगण्डकी पुलको पहुँच सडकमा क्षति
बाढीले बागलुङ–पर्वत जोड्ने कालीगण्डकी पुलको पहुँच सडकमा समेत क्षति पुर्याएको छ। पुलको पहुँच मार्गमा भएको क्षतिले सवारी आवागमन प्रभावित हुन सक्ने भएकाले दसैंअघि नै सडक सञ्चालन सहज बनाउन आवश्यक मर्मत कार्य गर्नुपर्ने अवस्था छ।
यस्तै, भोटेकोशी र त्रिशूली नदीमा आएको बाढीका कारण नुवाकोट र रसुवाका विभिन्न सडकखण्डमा समेत क्षति पुगेको छ। कतिपय स्थानमा सडक बगाएको, कटान गरेको वा पहिरो खसेका कारण यातायात सञ्चालन प्रभावित बनेको छ।
यात्रुलाई सडकको अवस्था बुझेर यात्रा गर्न आग्रह
दसैंको समयमा सडकमा सवारीसाधनको चाप अत्यधिक बढ्ने भएकाले सडकको अवस्था, मौसम र सम्भावित अवरोधबारे जानकारी लिएर मात्र यात्रा गर्नुपर्ने अवस्था छ। विशेषगरी बाढीपहिरोको जोखिम रहेका पहाडी तथा हिमाली सडकमा मौसम प्रतिकूल भए यात्रा थप जोखिमपूर्ण हुन सक्छ।
सरकारले मुख्य राजमार्ग तथा दसैंमा बढी प्रयोग हुने सडकलाई प्राथमिकतामा राखेर मर्मत र अवरोध हटाउने काम अघि बढाए पनि सबै सडक पूर्ण रूपमा सहज बनाउन चुनौती कायमै छ।
अग्रिम टिकट बुकिङ छिटो खुलाउने, यात्रु सहायता कक्षलाई प्रभावकारी बनाउने र क्षतिग्रस्त सडक समयमै मर्मत गर्ने कामलाई समन्वयात्मक रूपमा अघि बढाउन सके दसैंमा घर फर्किने लाखौँ यात्रुलाई सहज र सुरक्षित यात्रा गराउन सहयोग पुग्नेछ।
