काठमाडौं । पछिल्लो चार दिनको भारी वर्षासँगै देशभर विपद्का घटना बढेका छन्। राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका अनुसार असोज ८ देखि ११ गतेसम्म देशभर ५४२ वटा विपद्का घटना भएका छन्।
प्राधिकरणका अनुसार उक्त अवधिमा विभिन्न विपद्का घटनामा परी २७ जनाको मृत्यु, चार जना बेपत्ता र आठ जना घाइते भएका छन्। वर्षाजन्य विपद्का कारण देशका विभिन्न क्षेत्रमा जनधनको क्षति हुनुका साथै ठूलो संख्यामा परिवार प्रभावित भएका छन्।
विपद्का घटनाबाट चार दिनको अवधिमा एक हजार ८२ परिवार प्रभावित भएका छन् भने ११४ वटा पशुचौपायामा समेत क्षति पुगेको प्राधिकरणले जनाएको छ। यस अवधिमा पहिरो, बाढी तथा भारी वर्षासँग सम्बन्धित घटना प्रमुख रूपमा देखिएका छन्।
प्राधिकरणको तथ्याङ्कअनुसार असोज ८ देखि ११ गतेसम्म मात्रै देशभर ३०४ वटा पहिरोका घटना भएका छन्। पहिरोमा परी २० जनाको मृत्यु, चार जना बेपत्ता र सात जना घाइते भएका छन्। लगातारको वर्षाका कारण पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा सडक, पुल तथा बस्ती आसपास पहिरो जाने क्रम बढेको थियो।
यस्तै, चार दिनको अवधिमा ८७ वटा बाढीका घटना भएका छन्। बाढीका घटनामा परी चार जनाको मृत्यु भएको प्राधिकरणले जनाएको छ। नदी तथा खोलामा आएको आकस्मिक बाढीका कारण कतिपय स्थानमा बस्ती, सडक र पूर्वाधारमा क्षति पुगेको छ।
भारी वर्षाका कारण घरहरूमा समेत ठूलो क्षति भएको छ। प्राधिकरणका अनुसार उक्त अवधिमा २२७ वटा घर पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त भएका छन् भने १४२ वटा घरमा आंशिक क्षति पुगेको छ। बाढी तथा पहिरोका कारण देशभर ३१ वटा पुलमा समेत क्षति पुगेको तथ्याङ्क प्राधिकरणले सार्वजनिक गरेको छ।
लगातारको वर्षाको प्रभाव वर्षा मापन केन्द्रहरूमा समेत देखिएको छ। प्राधिकरणका अनुसार चार दिनको अवधिमा देशभरका १८६ वटा वर्षा मापन केन्द्रमा १०० मिलिमिटरभन्दा बढी वर्षा मापन गरिएको छ। अत्यधिक वर्षाका कारण नदी तथा खोलाको जलस्तर बढ्नुका साथै पहिरोको जोखिमसमेत बढेको थियो।
वर्षाजन्य विपद्बाट जोखिममा परेका नागरिकको सुरक्षाका लागि विभिन्न स्थानमा उद्धार तथा स्थानान्तरणको काम गरिएको छ। प्राधिकरणका अनुसार विपद्को जोखिममा रहेका करिब दुई हजार जनालाई सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गरिएको छ।
त्यस्तै, बाढी तथा पहिरोका कारण दुर्गम क्षेत्रमा फसेका नागरिकको उद्धारका लागि हेलिकोप्टरसमेत परिचालन गरिएको छ। जाजरकोट, म्याग्दी र बागलुङलगायत दुर्गम जिल्लामा बाढी तथा पहिरोमा फसेका नागरिकलाई हेलिकोप्टरमार्फत उद्धार गरिएको प्राधिकरणले जनाएको छ।
भारी वर्षाका कारण सडक तथा यातायातमा समेत प्रभाव परेको छ। विभिन्न स्थानमा पहिरो खस्नुका साथै खोलामा आएको बाढीले सडक र डाइभर्सन बगाउँदा यातायात अवरुद्ध भएका छन्। केही स्थानमा स्थानीय प्रशासन, सुरक्षा निकाय तथा सम्बन्धित निकायको समन्वयमा सडक खुलाउने र क्षतिग्रस्त संरचना मर्मत गर्ने काम भइरहेको छ।
वर्षाजन्य विपद्को जोखिम कायमै रहेकाले जोखिमयुक्त क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई सतर्क रहन तथा सम्भावित बाढी, पहिरो र डुबानबाट जोगिन आवश्यक सावधानी अपनाउन सम्बन्धित निकायले आग्रह गर्दै आएका छन्।
चार दिनमै ५४२ वटा विपद्का घटना हुनु र २७ जनाको ज्यान जानुले पछिल्लो वर्षाको प्रभाव गम्भीर रहेको देखाएको छ। आगामी दिनमा समेत वर्षा जारी रहन सक्ने भएकाले सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै उद्धार, राहत तथा पूर्वतयारीलाई प्रभावकारी बनाउनुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ।
