काठमाडौं । पृथ्वी राजमार्गअन्तर्गत धादिङको कृष्णभीर क्षेत्रमा सडक कटान गरी वैकल्पिक मार्ग निर्माण गरेर यातायात सञ्चालनमा ल्याइएपछि राजमार्गमा सवारीसाधनको चाप बढेको छ । असोज १ गतेदेखि कृष्णभीर क्षेत्रमा दुवैतर्फको सडक सञ्चालनमा आएपछि लामो समयदेखि प्रभावित यातायात सेवा क्रमशः सहज बन्दै गएको हो ।
गत भदौ १० गते आएको भोटेकोशी र त्रिशूली नदीको बाढीका कारण कृष्णभीर क्षेत्रमा सडक कटान हुनुका साथै पहिरो गएपछि पृथ्वी राजमार्ग अवरुद्ध भएको थियो । मुख्य राजमार्ग नै क्षतिग्रस्त भएपछि काठमाडौंलगायत देशका विभिन्न भागबाट आवतजावत गर्ने यात्रु तथा मालवाहक सवारीसाधन प्रभावित भएका थिए ।
राजमार्ग अवरुद्ध भएपछि लामो दूरीका सवारीसाधनले वैकल्पिक मार्ग प्रयोग गर्नुपरेको थियो । यसका कारण यात्रुहरूलाई गन्तव्यसम्म पुग्न थप समय लाग्नुका साथै मालसामान ढुवानीमा समेत समस्या भएको थियो । सडक अवरुद्ध भएपछि सम्बन्धित निकायले जोखिमयुक्त क्षेत्रमा तत्काल वैकल्पिक सडक निर्माण तथा कटानको काम अघि बढाएका थिए ।
सडक सञ्चालनका लागि जोखिमयुक्त भू–भागमा सडक विस्तार, कटान तथा मर्मतको काम गरिएको थियो । आवश्यक काम सम्पन्न भएपछि असोज १ गतेदेखि कृष्णभीर क्षेत्रमा दुवैतर्फबाट यातायात सञ्चालनमा ल्याइएको हो । वैकल्पिक सडक सञ्चालनमा आएपछि लामो समयदेखि रोकिएका तथा अन्य मार्ग प्रयोग गरिरहेका सवारीसाधन पुनः पृथ्वी राजमार्गतर्फ फर्किन थालेका छन् ।
दुवैतर्फ सडक सञ्चालनमा आएपछि राजमार्गमा निजी सवारीसाधन, सार्वजनिक यातायात तथा मालवाहक सवारीसाधनको आवागमन बढेको छ । लामो दूरीका सवारीसाधनसमेत नियमित रूपमा सञ्चालन हुन थालेपछि पृथ्वी राजमार्गका विभिन्न खण्डमा सवारी चाप देखिन थालेको हो ।
विशेषगरी काठमाडौं र देशका विभिन्न जिल्लाबीच सञ्चालन हुने सार्वजनिक यातायात तथा मालवाहक सवारीसाधनको आवागमन बढेपछि कृष्णभीर क्षेत्र हुँदै गुड्ने सवारीको संख्या उल्लेख्य बढेको छ । सडक सञ्चालनमा आएपछि यात्रु तथा व्यवसायीलाई केही राहत मिलेको छ भने राजधानीसँग विभिन्न जिल्ला जोड्ने यातायात सेवा पनि क्रमशः सामान्य अवस्थामा फर्किन थालेको छ ।
यद्यपि, बाढी र पहिरोका कारण क्षतिग्रस्त सडक क्षेत्रमा जोखिम भने अझै कायमै रहेको छ । वर्षाका कारण सडकको सतह कमजोर भएको तथा आसपासका क्षेत्रमा पहिरोको सम्भावना रहेकाले सवारीसाधन सञ्चालन गर्दा विशेष सावधानी अपनाउनुपर्ने अवस्था छ ।
सडक सञ्चालनमा आए पनि क्षतिग्रस्त संरचनाको स्थायी पुनर्निर्माण तथा सडकलाई पूर्ण रूपमा सुरक्षित र भरपर्दो बनाउन थप काम आवश्यक रहेको स्थानीयवासी तथा यातायात व्यवसायीहरूले बताएका छन् । उनीहरूका अनुसार तत्कालका लागि वैकल्पिक सडकबाट यातायात सञ्चालन भए पनि दीर्घकालीन रूपमा सुरक्षित सडक निर्माणका लागि क्षतिग्रस्त क्षेत्रको विस्तृत प्राविधिक अध्ययन आवश्यक छ ।
बाढी तथा पहिरोबाट क्षति पुगेका सडक, सडकको किनारा, नाली, संरचना तथा आसपासका भू–भागको अवस्था अध्ययन गरी आवश्यक पुनर्निर्माण गर्नुपर्ने देखिएको छ । वर्षायाममा पुनः बाढी वा पहिरो आएमा यातायात प्रभावित हुन सक्ने भएकाले जोखिमयुक्त क्षेत्रको नियमित निगरानी र आवश्यक पूर्वतयारी गर्नुपर्ने स्थानीयको भनाइ छ ।
पृथ्वी राजमार्ग राजधानी काठमाडौंलाई देशका विभिन्न जिल्ला तथा प्रमुख व्यापारिक केन्द्रसँग जोड्ने महत्वपूर्ण सडक मार्ग हो । दैनिक ठूलो संख्यामा यात्रु तथा मालवाहक सवारीसाधन आवतजावत गर्ने भएकाले यस राजमार्गको कुनै पनि खण्ड अवरुद्ध हुँदा त्यसको प्रत्यक्ष प्रभाव देशभरको यातायात तथा आपूर्ति व्यवस्थामा पर्ने गरेको छ ।
कृष्णभीर क्षेत्रमा सडक पुनः सञ्चालनमा आएपछि यात्रु तथा मालसामान ओसारपसारमा देखिएको अवरोध घटेको छ । यातायात सेवा सहज भएसँगै राजमार्गमा सवारीसाधनको चाप पनि बढेको हो ।
तर, वैकल्पिक सडकलाई स्थायी समाधानका रूपमा मात्र लिन नहुने र क्षतिग्रस्त सडक तथा आसपासका संरचनाको दीर्घकालीन पुनर्निर्माणलाई प्राथमिकता दिनुपर्ने आवश्यकता देखिएको छ । सम्बन्धित निकायले सडकको अवस्थाको नियमित अनुगमन गर्दै जोखिमयुक्त स्थानमा आवश्यक सुरक्षा तथा मर्मतसम्भारको काम निरन्तर अघि बढाउनुपर्ने देखिन्छ ।
हाल यातायात सञ्चालनमा आए पनि कृष्णभीर क्षेत्रमा यात्रा गर्ने चालक तथा यात्रुले सडकको अवस्था र मौसमलाई ध्यानमा राखेर यात्रा गर्नुपर्ने अवस्था छ । विशेषगरी भारी वर्षा भएको समयमा पहिरो तथा सडक कटानको जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले सावधानी अपनाउन आवश्यक छ ।
यससँगै पृथ्वी राजमार्गको क्षतिग्रस्त क्षेत्रमा स्थायी पुनर्निर्माणको काम अघि बढाउन सकेमा आगामी दिनमा बाढी तथा पहिरोका कारण हुने यातायात अवरोध कम गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
