काठमाडौं । नेपाल–भारतको खुला सिमानाको फाइदा उठाउँदै पछिल्लो समय भारतबाट आएका विशेषगरी बिहारी समूह नेपालमा आपराधिक गतिविधिमा संलग्न हुँदै आएको तथ्य सार्वजनिक भएको छ। हत्या, तस्करी, ठगी, जालसाजी, नक्कली नागरिकताको धन्दा अनि मिटर ब्याज जस्ता गैरकानुनी क्रियाकलापमा ती समूहको संलग्नता तिव्र भएको प्रहरी अनुसन्धानले देखाएको हो।
हत्या र आपराधिक गिरोह सक्रिय
प्रहरीका अनुसार सीमावर्ती क्षेत्रमा भएका केही हत्या घटनामा भारतीय समूहको संलग्नता देखिएको छ। भाडामा आएका आपराधिक गिरोहले नेपालभित्र पैसा लिएर व्यक्तिमाथि आक्रमण गर्ने, धम्की दिने र हत्या सम्ममा संलग्न भएको प्रमाण भेटिएको बताइएको छ।
तस्करी र अवैध कारोबार
सुन, गहना, मदिरा, लागूऔषधदेखि पेट्रोलियम पदार्थसम्मको तस्करीमा भारतीय समूहको संलग्नता उच्च रहेको छ। तराई–मधेसका सीमा क्षेत्रबाट दिनहुँ करोडौं बराबरको सामान अवैध रूपमा भित्रिने गरेको अनुमान छ। यसरी नेपाललाई राजस्व नोक्सानी हुनुका साथै घरेलु बजारमा अव्यवस्था बढेको व्यापारीहरूले बताएका छन्।
ठगी र जालसाजीको जालो
काठमाडौं लगायत शहरी क्षेत्रमा भारतीय ठगी समूह सक्रिय रहेको प्रहरीले जनाएको छ। मोबाइल र इन्टरनेटमार्फत ठगी गर्ने, अवैध लटरी देखाउने, बैंक खाता र कागजात दुरुपयोग गर्ने जस्ता घटनामा ती समूह संलग्न रहेको पाइएको छ। प्रहरी स्रोतका अनुसार पछिल्लो समय पक्राउ परेकामध्ये ठूलो संख्यामा भारतीय नागरिक रहेका छन्।
नक्कली नागरिकता धन्दा
भारतबाट आएका व्यक्तिहरूले स्थानीय दलालसँग मिलेर नक्कली नागरिकता बनाउन थालेको तथ्य पनि बाहिर आएको छ। राजनीतिक संरक्षण र भ्रष्ट कर्मचारीको सहकार्यमा हजारौं भारतीयलाई नेपाली नागरिकता उपलब्ध भएको आरोप लाग्दै आएको छ। यो प्रवृत्ति नियन्त्रणमा नआए नेपालकै जनसांख्यिक संरचना र राजनीतिक स्थायित्वमा असर पर्न सक्ने विज्ञहरू चेतावनी दिन्छन्।
मिटर ब्याज र आर्थिक शोषण
पछिल्लो समय मिटर ब्याज (सूदखोरी) मा समेत बिहारी समूहको ठूलो संलग्नता देखिएको छ। गरिब तथा उनीहरूको भूमिका देखिएको छ। पीडितहरूले प्रहरी र प्रशासनमा उजुरी गरेका धेरै केसमा भारतीय नागरिकको संलग्नता देखिएको छ।
प्रहरी र सरकारको प्रतिक्रिया
नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीले सीमामा निगरानी बढाएको दाबी गरेको छ। तर, खुला सिमाना र कमजोर प्रशासनिक संरचनाले अपराध नियन्त्रणमा चुनौती थपेको उनीहरू स्वीकार्छन्। गृह मन्त्रालयका प्रवक्ताले भनेका छन्, “नेपाल–भारतबीचको खुला सिमाना ऐतिहासिक सम्बन्धको परिणाम हो, तर यसलाई अपराधीहरूले प्रयोग गरिरहेका छन्। सीमा व्यवस्थापन र निगरानीमा कडाइ गर्न भारतसँग पनि निरन्तर छलफल भइरहेको छ।”
विज्ञहरूको चेतावनी
सुरक्षा विज्ञहरूले खुला सिमानालाई दुरुपयोग गर्दै विदेशी आपराधिक समूहले नेपालको आन्तरिक सुरक्षा, सामाजिक सद्भाव र आर्थिक स्थायित्वमा ठूलो चुनौती पैदा गरिरहेको चेतावनी दिएका छन्। “सुरक्षा, नागरिकता र आर्थिक शोषणको समस्या तत्काल सम्बोधन नगर्ने हो भने यो राष्ट्रिय संकटमा परिणत हुन सक्छ,” उनीहरूको भनाइ छ।
निष्कर्ष
खुला सिमाना नेपाली–भारतीय जनताबीचको आत्मीय सम्बन्ध र आर्थिक आदान–प्रदानको प्रतीक हो। तर, अपराधी र गिरोहले यसलाई गैरकानुनी ढोका बनाइरहेका छन्। प्रश्न अब यो हो—नेपालले सीमा व्यवस्थापन कडाइ गर्दै आफ्ना नागरिकलाई सुरक्षित राख्ने कि अपराधको चपेटामा देशलाई अझै जटिल संकटतर्फ धकेल्ने?
