काठमाडौं । देशभर मनसुनी वायुसँगै पश्चिमी वायुको समेत आंशिक प्रभाव रहेको मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ। महाशाखाका अनुसार हाल देशका अधिकांश भू–भागमा मौसम बदली भएको छ भने गण्डकी, लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका धेरै स्थानमा वर्षा भइरहेको छ।
महाशाखाले आज देशभर सामान्यदेखि पूर्ण बदली रहने पूर्वानुमान गरेको छ। विशेषगरी गण्डकी, लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका हिमाली तथा पहाडी भू–भागका अधिकांश स्थानमा वर्षाको सम्भावना रहेको छ। त्यस्तै, कोशी र बागमती प्रदेशका पहाडी क्षेत्रमा समेत चट्याङसहित मध्यम वर्षा हुनसक्ने जनाइएको छ।
मौसम प्रणालीको प्रभावका कारण पश्चिम तथा मध्य नेपालका विभिन्न क्षेत्रमा वर्षाको गतिविधि थप सक्रिय हुनसक्ने महाशाखाले जनाएको छ। गण्डकी, लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका केही स्थानमा भारीदेखि धेरै भारी वर्षाको सम्भावना रहेको छ। यसका कारण पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा भू–क्षय, पहिरो तथा स्थानीय खोलानालामा पानीको बहाव बढ्न सक्ने जोखिम रहन सक्ने भएकाले आवश्यक सावधानी अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
त्यस्तै, कोशी र बागमती प्रदेशका पहाडी भू–भागका एक–दुई स्थानमा समेत भारी वर्षा हुनसक्ने पूर्वानुमान गरिएको छ। स्थानीय रूपमा छोटो समयमा ठूलो वर्षा हुँदा सडक तथा यातायात प्रभावित हुनुका साथै कमजोर भू–भागमा पहिरोको जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले यात्राका क्रममा विशेष सतर्कता अपनाउन आवश्यक देखिएको छ।
महाशाखाका अनुसार रातिको समयमा समेत वर्षाको गतिविधि जारी रहनेछ। विशेषगरी लुम्बिनी र सुदूरपश्चिम प्रदेशका एक–दुई स्थानमा अति भारी वर्षा हुनसक्ने सम्भावना रहेको छ। अति भारी वर्षाका कारण नदी, खोला तथा खोल्सामा पानीको सतह तीव्र रूपमा बढ्न सक्ने भएकाले नदी तथा तटीय क्षेत्रमा बसोबास गर्ने नागरिकलाई थप सचेत रहन आग्रह गरिएको छ।
यसैगरी, मधेस प्रदेशसहित कोशी, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका केही तराई क्षेत्रमा हावाहुरी चल्ने सम्भावना पनि रहेको महाशाखाले जनाएको छ। हावाहुरीसँगै वर्षा र चट्याङको अवस्था सिर्जना हुनसक्ने भएकाले खुला स्थानमा रहेका व्यक्ति तथा विद्युतीय उपकरण, होर्डिङ बोर्ड, टहरा र कमजोर संरचनाबाट टाढा रहन आवश्यक सावधानी अपनाउनुपर्ने देखिन्छ।
मौसममा आएको परिवर्तनका कारण दैनिक जनजीवन, यातायात तथा कृषि क्षेत्रमा समेत प्रभाव पर्नसक्ने भएकाले सम्बन्धित निकायले जारी गर्ने मौसमसम्बन्धी सूचना तथा चेतावनीलाई ध्यान दिन महाशाखाले आग्रह गरेको छ।
विशेषगरी भारी वर्षाको सम्भावना रहेका पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा यात्रा गर्दा मौसमको अवस्था बुझेर मात्र यात्रा गर्न, पहिरो तथा बाढीको जोखिम भएका स्थानमा अनावश्यक रूपमा नजान र नदी तथा खोलाको किनारमा नबस्न आग्रह गरिएको छ।
महाशाखाले वर्षाको अवस्था स्थानअनुसार फरक हुनसक्ने भएकाले नियमित रूपमा मौसम पूर्वानुमान तथा चेतावनीसम्बन्धी सूचना हेर्न सर्वसाधारणलाई अनुरोध गरेको छ। वर्षा, चट्याङ, हावाहुरी तथा नदीमा पानीको बहाव बढ्नसक्ने सम्भावनालाई ध्यानमा राख्दै स्थानीय प्रशासन तथा सुरक्षा निकायले समेत आवश्यक तयारी र सतर्कता अपनाउनुपर्ने देखिएको छ।
सम्भावित जोखिमबाट जोगिन नागरिकले पनि आफ्नो घरपरिवार तथा समुदायको सुरक्षालाई प्राथमिकता दिँदै भारी वर्षाका बेला अनावश्यक यात्रा नगर्ने, बाढी तथा पहिरोको जोखिम भएका क्षेत्रमा नजाने र आकस्मिक अवस्थाका लागि आवश्यक तयारी गर्नुपर्ने मौसमविद्हरूको सुझाव छ।
