काठमाडौं । सरकारले साउन १ गतेदेखि लागू गरेको विद्युतीय ड्राइभिङ लाइसेन्स तथा सवारी दर्ता प्रणाली (ईडीएलभिआरएस) मार्फत सवारी चालक अनुमतिपत्र (लाइसेन्स) छपाइको काम सुरु गरेको छ । लामो समयदेखि लाइसेन्स छपाइ तथा वितरणमा देखिँदै आएको समस्या समाधान गर्ने उद्देश्यले नयाँ प्रणालीमार्फत छपाइ प्रक्रिया अघि बढाइएको हो ।
पूर्वाधार विकास मन्त्रालयअन्तर्गतको यातायात व्यवस्था विभागले सेवाग्राहीको चाप तथा लामो समयदेखि लाइसेन्स छपाइमा देखिएको समस्यालाई ध्यानमा राख्दै ईडीएलभिआरएसमार्फत छपाइ सुरु गरेको जनाएको छ । नयाँ प्रणाली लागू भएपछि लाइसेन्सको विवरण संकलनदेखि छपाइ र वितरणसम्मको प्रक्रियालाई थप व्यवस्थित बनाउने लक्ष्य राखिएको छ ।
विभागका अनुसार नयाँ प्रणालीले नयाँ लाइसेन्स लिने तथा पुरानो लाइसेन्स नवीकरण गर्ने सेवाग्राहीलाई सेवा प्राप्त गर्न सहज बनाउनेछ । ईडीएलभिआरएसमा सेवाग्राहीको विवरण अपलोड भएपछि उक्त विवरण सिधै सुरक्षण मुद्रणमा पुग्ने व्यवस्था गरिएको छ ।
सुरक्षण मुद्रणले प्राप्त विवरणका आधारमा सवारी चालक अनुमतिपत्र छपाइ गर्नेछ । छपाइ सम्पन्न भएपछि सम्बन्धित लाइसेन्स हुलाकमार्फत सम्बन्धित यातायात व्यवस्था सेवा कार्यालयमा पठाइने व्यवस्था मिलाइएको छ । यसरी डिजिटल प्रणालीमार्फत विवरण पठाउने र छपाइपछि हुलाकबाट सम्बन्धित कार्यालयमा पठाउने व्यवस्थाले विगतमा देखिँदै आएको लाइसेन्स छपाइ तथा वितरणको समस्या कम हुने अपेक्षा गरिएको छ ।
नयाँ प्रणालीअन्तर्गत पहिलो चरणमा मधेश प्रदेशका ३ हजार ८१ वटा सवारी चालक अनुमतिपत्र छपाइ गरिएको छ । छपाइ सम्पन्न भएका लाइसेन्स वितरणका लागि हुलाकमार्फत सम्बन्धित यातायात व्यवस्था सेवा कार्यालयमा पठाइएको विभागले जनाएको छ ।
सवारी चालक अनुमतिपत्र छपाइको जिम्मेवारी प्रदेश सरकारले आवश्यक प्रक्रिया पूरा गरी आफैं व्यवस्थापन गर्न सक्ने व्यवस्था पनि गरिएको छ । सोही व्यवस्थाअनुसार मधेश प्रदेश सरकारले सुरक्षण मुद्रणसँग सम्झौता गरी आफ्नै व्यवस्थापनमा लाइसेन्स छपाइको काम अघि बढाएको छ ।
यस्तै, लुम्बिनी प्रदेश सरकारले पनि शुक्रबार सुरक्षण मुद्रणसँग सम्झौता गरी सवारी चालक अनुमतिपत्र छपाइ सुरु गरेको छ । प्रदेशअनुसार छपाइको जिम्मेवारी व्यवस्थापन गर्दै सेवाग्राहीलाई समयमै लाइसेन्स उपलब्ध गराउने उद्देश्यले प्रदेश सरकारलाई पनि आवश्यक अधिकार र व्यवस्था उपलब्ध गराइएको हो ।
प्रदेश सरकारले सुरक्षण मुद्रणसँग सम्झौता नगरेको अवस्थामा भने सेवाग्राहीको चाप तथा लाइसेन्ससम्बन्धी समस्यालाई ध्यानमा राखेर यातायात व्यवस्था विभाग र सुरक्षण मुद्रणबीचको समन्वयमा लाइसेन्स छपाइ गरिने व्यवस्था गरिएको छ ।
यसअघि लामो समयसम्म लाइसेन्स छपाइ हुन नसक्दा सेवाग्राहीले लामो समयसम्म प्रतीक्षा गर्नुपर्ने अवस्था रहँदै आएको थियो । नयाँ लाइसेन्स लिनेदेखि नवीकरण गर्ने सेवाग्राहीसम्मले छपाइ र वितरणमा ढिलाइका कारण समस्या भोग्दै आएका थिए । नयाँ प्रणालीले यस्ता समस्या समाधान गर्दै सेवाप्रवाहलाई थप प्रभावकारी बनाउने अपेक्षा गरिएको छ ।
ईडीएलभिआरएसमार्फत सेवाग्राहीको विवरण डिजिटल रूपमा व्यवस्थापन हुने भएकाले लाइसेन्स छपाइ प्रक्रियामा हुने ढिलाइ तथा विवरण व्यवस्थापनसम्बन्धी समस्या कम हुने विभागको अपेक्षा छ । विवरण सिधै सुरक्षण मुद्रणमा पुग्ने भएकाले छपाइ प्रक्रिया पनि पहिलेको तुलनामा व्यवस्थित हुने बताइएको छ ।
नयाँ व्यवस्थाअनुसार प्रदेशअनुसार लाइसेन्स छपाइको जिम्मेवारी स्पष्ट रूपमा व्यवस्थापन गरिनेछ । प्रदेशले आफैं सम्झौता गरी छपाइ गर्न सक्ने तथा सम्झौता नगरेका प्रदेशका लागि विभाग र सुरक्षण मुद्रणले समन्वय गरेर छपाइ गर्ने भएकाले सेवाग्राहीको चापअनुसार काम अघि बढाउन सहज हुने जनाइएको छ ।
यातायात व्यवस्था विभागले नयाँ प्रणालीमार्फत लाइसेन्स छपाइ सुरु भएसँगै सेवाग्राहीलाई सहज, छिटो र समयमै सवारी चालक अनुमतिपत्र उपलब्ध गराउने व्यवस्था कार्यान्वयनमा आएको जनाएको छ ।
लाइसेन्स छपाइ तथा वितरणमा विगतदेखि रहँदै आएको समस्या समाधान गर्दै सेवा प्रवाहलाई प्रविधिमैत्री बनाउने दिशामा ईडीएलभिआरएस महत्वपूर्ण कदम हुने विभागको अपेक्षा छ । प्रदेश सरकार, यातायात व्यवस्था विभाग र सुरक्षण मुद्रणबीचको समन्वय प्रभावकारी भएमा आगामी दिनमा लाइसेन्स छपाइ तथा वितरणमा हुने ढिलाइ घट्ने अपेक्षा गरिएको छ ।