काठमाडौं । जनमत पार्टीका अध्यक्ष डा. चन्द्रकान्त राउतले विभिन्न राजनीतिक दल तथा समूह मिलेर गठन गरिएको अग्रगामी मोर्चा सत्ता प्राप्तिका लागि नभएको बताउनुभएको छ। उहाँले संविधानवाद, संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र तथा विगतका राजनीतिक संघर्षबाट प्राप्त उपलब्धिको संरक्षणका लागि मोर्चा गठन गरिएको दाबी गर्नुभएको हो।
शनिबार आयोजित अग्रगामी मोर्चा घोषणा कार्यक्रममा बोल्दै अध्यक्ष राउतले मुलुकमा राजनीतिक दल र नेतृत्वप्रति जनताको निराशा बढ्दै गएको अवस्थामा नयाँ राजनीतिक मोर्चाको आवश्यकता महसुस भएको बताउनुभयो। उहाँले पछिल्लो समय देश अराजकतातर्फ धकेलिँदै गएको आरोप लगाउँदै त्यसलाई रोक्न विभिन्न राजनीतिक धारका शक्तिहरूलाई एक ठाउँमा ल्याइएको दाबी गर्नुभयो।
राउतका अनुसार लोकतान्त्रिक, सामाजिक लोकतान्त्रिक, क्रान्तिकारी तथा समाजवादी धारका शक्तिहरूलाई समेटेर अग्रगामी मोर्चा निर्माण गरिएको हो। मोर्चाको मुख्य उद्देश्य सत्ता प्राप्ति नभई देशलाई संविधान, कानुन र विधिको शासनअनुसार सञ्चालन गराउन दबाब सिर्जना गर्नु रहेको उहाँको भनाइ छ।
उहाँले देश संविधान र कानुनअनुसार सञ्चालन हुनुपर्नेमा मौखिक आदेश वा व्यक्तिको मनोमानीअनुसार सञ्चालन भइरहेको आरोपसमेत लगाउनुभयो। राज्य सञ्चालनमा संविधान र कानुनी प्रक्रियाको पालना हुनुपर्नेमा जोड दिँदै राउतले संविधानवादलाई मोर्चाले प्रमुख एजेन्डाका रूपमा अघि सारेको बताउनुभयो।
लोकतन्त्र, गणतन्त्र, संघीयता, समानुपातिक समावेशिता, धर्मनिरपेक्षता, प्रेस स्वतन्त्रता तथा मानव अधिकारलगायतका राजनीतिक उपलब्धिको संरक्षणका लागि अग्रगामी मोर्चा अग्रपंक्तिमा रहने उहाँले बताउनुभयो।
राउतले मोर्चा घोषणा भएपछि सत्तामा रहेका केही व्यक्तिहरूले आफ्नो राजनीतिक पद तथा कुर्सी जोखिममा परेको महसुस गरेको उल्लेख गर्दै त्यस्तो आशंका नगर्न आग्रह गर्नुभयो। मोर्चाको उद्देश्य वर्तमान सत्तामा रहेका व्यक्तिहरूलाई हटाएर आफूहरू सत्तामा पुग्नु नभएको उहाँको स्पष्टोक्ति थियो।
उहाँले सत्तामा रहेकाहरूलाई आफ्नो जिम्मेवारी निर्वाह गर्न आग्रह गर्दै संविधान र संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्रका मूल्य–मान्यताअनुसार शासन सञ्चालन गरे मोर्चाको सहयोग र सहकार्य रहने बताउनुभयो।
‘हामी यहाँ संविधानवाद चाहन्छौं। देशलाई संविधानअनुसार चलोस्, विधिसम्मत तरिकाले चलोस्, कानुनको शासनमा चलोस् भन्ने उद्देश्यले अग्रगामी मोर्चा गठन गरेका हौं,’ राउतले भन्नुभयो।
उहाँले आफूहरू सत्ता प्राप्तिका लागि गठबन्धनमा नआएको दोहोर्याउँदै वर्तमान सत्तामा रहेका व्यक्तिहरूलाई आफ्नो जिम्मेवारी पूरा गर्न आग्रह गर्नुभयो। उहाँका अनुसार मोर्चा संघर्षका लागि गठन भएको हो र यसको प्राथमिकता राजनीतिक तथा संवैधानिक उपलब्धिको रक्षा गर्नु हो।
राउतले विगतमा राजनीतिक दल तथा नेतृत्वबाट भएका कमजोरीको समीक्षा गर्नुपर्ने आवश्यकतासमेत औंल्याउनुभयो। मोर्चा निर्माण, पार्टी सञ्चालन, जनतासँगको सम्बन्ध तथा सरकार सञ्चालनका क्रममा भएका कमी–कमजोरीलाई समीक्षा गरेर आगामी दिनमा सुधार गर्दै अघि बढ्नुपर्ने उहाँको भनाइ छ।
उहाँले मोर्चामा सहभागी राजनीतिक शक्तिहरू विगतका कमजोरीबाट पाठ सिकेर जनताको पक्षमा थप जिम्मेवार ढंगले अघि बढ्नुपर्ने बताउनुभयो। राजनीतिक नेतृत्वप्रति जनतामा बढेको असन्तुष्टि र निराशालाई सम्बोधन गर्न आत्मसमीक्षा आवश्यक रहेको उहाँले उल्लेख गर्नुभयो।
‘जनतामा अभिभावकविहीनताको अनुभूति छ’
राउतले पछिल्लो समय जनतामा राजनीतिक नेतृत्वप्रति निराशा मात्र नभई आफूहरू अभिभावकविहीन भएको अनुभूति समेत बढेको दाबी गर्नुभयो। उहाँले घर तथा बस्तीमा हुने विभिन्न घटनाका बेला नागरिकले राज्य र राजनीतिक नेतृत्वबाट पर्याप्त संरक्षण नपाएको महसुस गरिरहेको बताउनुभयो।
उहाँका अनुसार नागरिकका समस्या सुन्ने, अन्यायविरुद्ध आवाज उठाउने तथा विवाद र संकटका बेला जनताको पक्षमा उभिने राजनीतिक शक्तिको अभाव महसुस भइरहेको छ। यही रिक्तता पूरा गर्ने उद्देश्यले अग्रगामी मोर्चा गठन गरिएको उहाँले बताउनुभयो।
मोर्चामा सहभागी नेता तथा कार्यकर्तालाई गाउँ–टोलसम्म पुगेर जनतासँग संवाद गर्न आग्रह गर्दै राउतले राजनीतिक अराजकता अन्त्य गर्ने र जनताको अधिकार तथा सुरक्षाका लागि मोर्चा सक्रिय रहने सन्देश दिन आग्रह गर्नुभयो।
उहाँले देशका विभिन्न ठाउँबाट मोर्चा घोषणा कार्यक्रममा सहभागी भएका नेता तथा कार्यकर्तालाई सकारात्मक सन्देश लिएर गाउँ फर्किन आग्रह गर्नुभयो। जनतामा अब राजनीतिक रूपमा आफूहरू एक्लो नभएको र आफ्ना समस्या तथा अधिकारका लागि आवाज उठाउने राजनीतिक शक्ति रहेको विश्वास दिलाउनुपर्ने उहाँको भनाइ थियो।
राउतले मोर्चालाई जनताको पक्षमा अभिभावकीय भूमिका निर्वाह गर्ने राजनीतिक शक्तिका रूपमा प्रस्तुत गर्नुभयो। उहाँले राजनीतिक अस्थिरता र अराजकताको अन्त्य गर्दै संविधान तथा विधिको शासन कायम गर्न मोर्चा सक्रिय हुने दाबी गर्नुभयो।
विभिन्न दल मिलेर मोर्चा गठन
विभिन्न राजनीतिक दल तथा समूहको संयुक्त पहलमा अग्रगामी मोर्चा घोषणा गरिएको हो। मोर्चामा जनता समाजवादी पार्टी नेपाल, जनमत पार्टी, आम जनता पार्टी, प्रगतिशील लोकतान्त्रिक पार्टी, नागरिक उन्मुक्ति पार्टी नेपाल, नेपाल संघीय समाजवादी पार्टी र बहुजन एकता पार्टी नेपाल लगायतका राजनीतिक दल सहभागी रहेको बताइएको छ।
मोर्चामा सहभागी दलहरूले लोकतान्त्रिक गणतन्त्र, संघीयता, समावेशिता तथा संविधानवादको संरक्षणलाई साझा राजनीतिक मुद्दाका रूपमा अघि सारेका छन्।
मोर्चा घोषणासँगै सहभागी दलहरूले राजनीतिक शक्तिहरूबीच सहकार्य र समन्वय बढाउने तथा जनतामा देखिएको निराशालाई सम्बोधन गर्ने प्रयास थालेका छन्। यद्यपि मोर्चाको आगामी राजनीतिक गतिविधि, संगठनात्मक संरचना तथा कार्यक्रम कसरी अघि बढ्छ भन्ने विषय भने आगामी दिनमा स्पष्ट हुँदै जानेछ।
अध्यक्ष राउतले मोर्चा तत्काल सत्ता समीकरण परिवर्तन गर्ने उद्देश्यले नभई राजनीतिक तथा संवैधानिक मूल्य–मान्यताको संरक्षणका लागि गठन भएको दाबी गरे पनि यसको प्रभाव आगामी राजनीतिक गतिविधिमा कस्तो पर्छ भन्ने चासोको विषय बनेको छ।
नेपालको राजनीतिक क्षेत्रमा पछिल्लो समय नयाँ राजनीतिक शक्ति, मोर्चा तथा गठबन्धन निर्माण हुने क्रम बढिरहेका बेला विभिन्न दलको सहभागितामा गठन भएको अग्रगामी मोर्चाले आफ्नो राजनीतिक आधार कति विस्तार गर्न सक्छ भन्ने पनि महत्वपूर्ण हुनेछ।
मोर्चाका नेताहरूले भने आफूहरूको प्राथमिकता सत्ता केन्द्रित नभई संविधानवाद, विधिको शासन र नागरिक अधिकारको संरक्षण भएको बताएका छन्। अब मोर्चाले घोषणामा उल्लेख गरिएका उद्देश्यलाई व्यवहारमा कसरी कार्यान्वयन गर्छ भन्ने विषयले यसको राजनीतिक प्रभाव र भविष्य निर्धारण गर्नेछ।
