सिन्ह्वा । बढ्दो मध्यपूर्व द्वन्द्वका कारण विश्वव्यापी ऊर्जा आपूर्तिमा देखिएको अनिश्चितताबीच जापानले आफ्नो रणनीतिक तेल भण्डार खुला गर्न सुरु गरेको छ। आपूर्ति संकटको जोखिम कम गर्न र देशभित्र पेट्रोलियम पदार्थको स्थिर वितरण सुनिश्चित गर्न यो कदम चालिएको स्थानीय सञ्चारमाध्यमहरूले जनाएका छन्।
क्योडो न्युजका अनुसार जापानले पहिलो चरणमा निजी क्षेत्रसँग रहेको करिब १५ दिन बराबरको तेल भण्डार बजारमा ल्याउन थालेको छ। त्यसपछि सरकारले सुरक्षित राखेको थप एक महिनाको बराबरको भण्डार पनि क्रमशः खुला गरिने योजना छ।
तेल प्रशोधनकर्ता र व्यापारिक कम्पनीहरूलाई सहज बनाउन सरकारले अनिवार्य भण्डारणको सीमा ७० दिनबाट घटाएर ५५ दिनमा झारेको छ। यसले कम्पनीहरूलाई आफ्नो मौजुदा भण्डारको केही हिस्सा प्रयोग गर्न अनुमति दिनेछ, जसबाट बजारमा आपूर्ति बढ्ने अपेक्षा गरिएको छ।
प्रधानमन्त्री सानाए ताकाइचीले करिब ८ करोड (८० मिलियन) ब्यारेल तेल खुला गर्ने योजना सार्वजनिक गरेकी छन्। यो हालसम्मकै सबैभन्दा ठूलो तेल रिलिज मानिएको छ, जुन जापानको करिब ४५ दिनको घरेलु खपत बराबर हो।
क्योडो न्युजका अनुसार यो मात्रा सन् २०११ मा उत्तरपूर्वी जापानमा गएको विनाशकारी भूकम्प र सुनामीपछि गरिएको रिलिजभन्दा करिब १.८ गुणा बढी हो। सरकारले आफ्नो भण्डारबाट थोक विक्रेताहरूलाई तेल बिक्री गर्ने तयारी पनि अघि बढाएको छ।
सन् १९७० को दशकमा यो प्रणाली सुरु भएयता जापानले आफ्नो रणनीतिक तेल भण्डार प्रयोग गरेको यो सातौं पटक हो। सन् २०२५ को अन्त्यसम्म जापानसँग करिब २५४ दिनसम्म घरेलु माग धान्न सक्ने तेल भण्डार रहेको बताइएको छ।
जापान आफ्नो कच्चा तेल आयातको ९० प्रतिशतभन्दा बढी मध्यपूर्वमा निर्भर रहेको छ। फेब्रुअरीको अन्त्यमा सुरु भएको मध्यपूर्व द्वन्द्वका कारण होर्मुज जलडमरूमध्य प्रभावित हुने जोखिम बढेपछि जापानमा आपूर्ति संकट र मूल्यवृद्धिको दबाब बढेको हो।
विशेषज्ञहरूका अनुसार जापानको यो निर्णयले छोटो अवधिमा बजारलाई स्थिर बनाउन मद्दत गर्नेछ, तर दीर्घकालीन रूपमा ऊर्जा स्रोतको विविधीकरण र वैकल्पिक ऊर्जा विकासतर्फ ध्यान दिनुपर्ने आवश्यकता अझ स्पष्ट भएको छ।
