काठमाडौं । आगामी फागुन २१ गते हुने प्रतिनिधिसभा सदस्य निर्वाचनलाई लक्षित गर्दै निर्वाचन आयोगले नागरिक शिक्षा कार्यक्रमलाई थप प्रभावकारी बनाउने तयारी गरेको छ । आयोगले तयार गरेको नागरिक शिक्षा स्रोत सामग्रीमार्फत मतदातालाई निर्वाचन प्रक्रिया, अधिकार, कर्तव्य तथा लोकतान्त्रिक मूल्य–मान्यताबारे जानकारी दिने उद्देश्य राखिएको जनाएको छ ।
आयोगका अधिकारीहरूका अनुसार नागरिक शिक्षा कार्यक्रमले मतदातालाई सचेत, जिम्मेवार र सक्रिय बनाउने विश्वास गरिएको छ । निर्वाचन प्रक्रियाबारे स्पष्ट जानकारी हुँदा मतदाताले स्वतन्त्र र विवेकपूर्ण निर्णय लिन सक्ने तथा निर्वाचनमा सहभागिता बढ्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
आयोगले लोकतन्त्रको सुदृढीकरणका लागि निर्वाचन शिक्षालाई महत्वपूर्ण आधार मानेको छ । लोकतन्त्र, समावेशिता, निर्वाचन प्रणाली, संवैधानिक व्यवस्था, मतदाता नामावली, मतदान प्रक्रिया, राजनीतिक दलको भूमिका र नागरिक अधिकारजस्ता विषयलाई केन्द्रमा राखेर तयार गरिएका सामग्रीले नागरिकलाई व्यापक जानकारी दिने आयोगको भनाइ छ ।
फागुन १ गतेदेखि मतदाता शिक्षा कार्यक्रमलाई तीव्रता दिने योजना अनुरूप देशभर विभिन्न जनचेतनामूलक कार्यक्रम सञ्चालन गरिने आयोगले जनाएको छ । स्थानीय तह, शैक्षिक संस्था, नागरिक समाज, सञ्चारमाध्यम तथा स्वयंसेवी संस्थासँग सहकार्य गरी मतदाता शिक्षालाई गाउँदेखि सहरसम्म विस्तार गर्ने तयारी गरिएको छ ।
विशेषगरी पहिलोपटक मतदान गर्न लागेका युवा, महिला, अपाङ्गता भएका व्यक्ति तथा दुर्गम क्षेत्रका मतदातालाई लक्षित गरी कार्यक्रम सञ्चालन गरिने आयोगले जनाएको छ । डिजिटल माध्यम, सामाजिक सञ्जाल, रेडियो–टेलिभिजन, अन्तरक्रिया कार्यक्रम तथा तालिममार्फत नागरिकलाई निर्वाचनसम्बन्धी जानकारी प्रदान गरिने योजना छ ।
निर्वाचन आयोगले निर्वाचन प्रक्रियालाई पारदर्शी, निष्पक्ष र विश्वसनीय बनाउन नागरिकको भूमिका महत्वपूर्ण हुने उल्लेख गरेको छ । मतदातामा सही जानकारी पुग्दा गलत सूचना, भ्रम तथा अफवाह कम हुने र निर्वाचन प्रक्रिया थप विश्वसनीय बन्ने विश्वास आयोगको छ ।
आयोगले नागरिकलाई निर्वाचनसम्बन्धी सूचना आधिकारिक स्रोतबाट मात्र लिन आग्रह गर्दै गलत सूचना र अफवाहबाट सचेत रहन पनि अनुरोध गरेको छ । निर्वाचनसम्बन्धी जानकारी आयोगको आधिकारिक वेबसाइट, सामाजिक सञ्जाल तथा आधिकारिक सूचनामार्फत प्राप्त गर्न सकिने बताइएको छ ।
आगामी निर्वाचनलाई लोकतान्त्रिक अभ्यासको महत्वपूर्ण अवसरका रूपमा लिँदै आयोगले सबै नागरिकलाई उत्साहपूर्वक मतदानमा सहभागी हुन आग्रह गरेको छ । आयोगका अनुसार सचेत, जिम्मेवार र सक्रिय मतदाता नै लोकतन्त्रको सुदृढ आधार भएकाले नागरिक शिक्षा कार्यक्रमलाई निरन्तर प्राथमिकता दिइनेछ।
