काठमाडौं । अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले विश्व बैंक समूहका अध्यक्ष अजय बांगासँग अमेरिकाको वासिङ्टन डीसीमा उच्चस्तरीय भेटवार्ता गर्नुभएको छ। विश्व बैंक अध्यक्ष बांगाको निमन्त्रणामा अमेरिका पुग्नुभएका अर्थमन्त्री वाग्ले र अध्यक्ष बांगाबीच नेपालका आर्थिक तथा पूर्वाधारसम्बन्धी चुनौती र आगामी सहकार्यका विषयमा छलफल भएको हो।
भेटवार्तामा नेपालमा पछिल्लो समय देखिएका आर्थिक चुनौती, पूर्वाधार विकास, बाढी तथा प्राकृतिक विपद्बाट भएको क्षतिको पुनर्निर्माण, आर्थिक सुधार र सामाजिक संरक्षणलगायत विषयमा विस्तृत छलफल भएको जनाइएको छ।
विशेषगरी रसुवाको भोटेकोसी नदीमा आएको बाढीबाट क्षतिग्रस्त भौतिक संरचना तथा आर्थिक पूर्वाधारको पुनर्निर्माणका लागि आवश्यक सहयोग उपलब्ध गराउने विषयमा छलफल भएको छ। बाढीका कारण क्षतिग्रस्त सडक, पुल, ऊर्जा तथा अन्य पूर्वाधारको पुनर्निर्माणका लागि स्रोत परिचालन गर्ने विषयमा विश्व बैंकसँग कुराकानी भएको हो।
भेटमा बृहत् आर्थिक सुधार, बिमा तथा सामाजिक संरक्षणका क्षेत्रमा समेत विश्व बैंकको सहयोग र लगानी विस्तार गर्ने विषयमा छलफल भएको बताइएको छ। यी क्षेत्रमा करिब एक अर्ब अमेरिकी डलर बराबरको स्रोत परिचालन गर्ने विषयमा समेत कुराकानी भएको जनाइएको छ।
बाढी प्रभावित क्षेत्रको पुनर्निर्माणमा सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता
नेपालमा हालै बाढीबाट भएको क्षतिप्रति विश्व बैंक समूहका अध्यक्ष अजय बांगाले दुःख व्यक्त गर्नुभएको छ। उहाँले बाढीबाट क्षतिग्रस्त संरचनाको पुनर्निर्माणका लागि विश्व बैंकले आवश्यक सहयोग उपलब्ध गराउने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्नुभएको जनाइएको छ।
प्राकृतिक विपद्बाट हुने क्षति न्यूनीकरण तथा पुनर्निर्माणमा नेपाललाई थप सहयोग गर्न विश्व बैंक तयार रहेको संकेत भेटवार्ताका क्रममा दिइएको छ। नेपालका तत्कालीन आवश्यकता सम्बोधनसँगै दीर्घकालीन पूर्वाधार विकासमा समेत सहकार्य विस्तार गर्ने विषयमा छलफल भएको बताइएको छ।
सरकारका सुधारका प्रयासप्रति विश्व बैंकको सकारात्मक धारणा
विश्व बैंक अध्यक्ष बांगाले नेपाल सरकारले अघि सारेका नीतिगत तथा संस्थागत सुधारलाई सकारात्मक रूपमा लिएको बताउनुभएको छ।
उहाँले आर्थिक तथा संस्थागत सुधारलाई निरन्तरता दिँदै नेपालमा पूर्वाधार क्षेत्रमा थप लगानी भित्र्याउनुपर्नेमा जोड दिनुभएको छ। साथै देशभित्र रोजगारीका अवसर विस्तार गर्न निजी क्षेत्र तथा विकास साझेदारको लगानीलाई प्रोत्साहन गर्नुपर्ने धारणा उहाँले राख्नुभएको जनाइएको छ।
नेपालमा आर्थिक गतिविधि विस्तार, रोजगारी सिर्जना र पूर्वाधार विकासका लागि बाह्य लगानीसँगै संस्थागत क्षमता अभिवृद्धि आवश्यक रहेको विषयमा समेत छलफल भएको बताइएको छ।
विकास साझेदारसँग संयुक्त लगानीको तयारी
नेपालका प्राथमिकताका क्षेत्रमा लगानी बढाउन विश्व बैंकले अन्य विकास साझेदारसँग समेत सहकार्य गर्ने जनाएको छ।
विश्व बैंकका अनुसार नेपालका ठूला पूर्वाधार तथा विकास आयोजनामा एसियाली विकास बैंक (एडीबी), अन्तर्राष्ट्रिय वित्त निगम (आईएफसी) लगायतका विकास साझेदारसँग सहकार्य गरी संयुक्त लगानीका नयाँ अवसर पहिचान गरिनेछ।
यसबाट नेपालका प्राथमिकताका क्षेत्रमा आवश्यक स्रोत परिचालन गर्न तथा ठूला पूर्वाधार परियोजनामा लगानी विस्तार गर्न सहयोग पुग्ने अपेक्षा गरिएको छ।
तीन दशकपछि विश्व बैंक अध्यक्ष र नेपाली अर्थमन्त्रीबीच भेट
नेपालका लागि विश्व बैंकका राष्ट्रिय निर्देशक डेभिड सिस्लेनका अनुसार विश्व बैंकका अध्यक्ष र नेपालका अर्थमन्त्रीबीच पछिल्लो तीन दशकमा भएको यो पहिलो प्रत्यक्ष द्विपक्षीय भेटवार्ता हो।
भेटवार्तालाई नेपाल र विश्व बैंकबीचको उच्चस्तरीय सम्बन्ध तथा विकास साझेदारीलाई थप सुदृढ बनाउने महत्वपूर्ण अवसरका रूपमा हेरिएको छ।
अर्थमन्त्री वाग्लेको अमेरिका भ्रमणका क्रममा भएको भेटले नेपालका तत्कालीन आर्थिक आवश्यकता, प्राकृतिक विपद्बाट क्षतिग्रस्त पूर्वाधारको पुनर्निर्माण तथा दीर्घकालीन विकासका लागि अन्तर्राष्ट्रिय स्रोत परिचालनमा थप सहकार्यको बाटो खोल्ने अपेक्षा गरिएको छ।
नेपालले पछिल्लो समय आर्थिक सुधार, पूर्वाधार विकास, रोजगारी सिर्जना तथा सामाजिक संरक्षणलाई प्राथमिकतामा राख्दै आएको अवस्थामा विश्व बैंकसँगको सहकार्यलाई थप विस्तार गर्ने विषयमा भएको छलफललाई अर्थपूर्ण रूपमा हेरिएको छ।
