काठमाडौं । परराष्ट्रमन्त्री शिशिर खनालले संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा सहभागी हुन प्रधानमन्त्री बालेन्द्र साहको नेतृत्वमा नेपाली प्रतिनिधिमण्डल अर्को साता संयुक्त राज्य अमेरिका प्रस्थान गर्ने जानकारी दिनुभएको छ ।
बिहीबार सिंहदरबारमा बसेको अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध तथा पर्यटन समितिको बैठकमा बोल्दै परराष्ट्रमन्त्री खनालले नेपालका तर्फबाट प्रधानमन्त्रीको नेतृत्वमा आफू लगायतको प्रतिनिधिमण्डल महासभामा सहभागी हुन अमेरिका जाने बताउनुभएको हो ।
मन्त्री खनालका अनुसार संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभा अर्को सातादेखि सुरु हुँदैछ । महासभामा नेपालको प्रतिनिधित्व प्रधानमन्त्री साहको नेतृत्वमा हुनेछ । महासभामा नेपालको सहभागिताका क्रममा राष्ट्रिय हित, अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध तथा समसामयिक विश्व मुद्दासँग सम्बन्धित विषयलाई प्राथमिकताका साथ उठाइने बताइएको छ ।
बैठकमा मन्त्री खनालले भन्नुभयो, ‘राष्ट्रसंघको महासभा अर्को हप्तादेखि सुरु हुँदैछ र नेपालको तर्फबाट सम्माननीय प्रधानमन्त्रीज्यूको नेतृत्वमा म लगायत एउटा प्रतिनिधिमण्डल अर्को हप्ता संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा सहभागी हुन नेपालबाट प्रस्थान गर्दैछौँ ।’
संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभा नेपालका लागि विश्व समुदायसमक्ष आफ्ना राष्ट्रिय सरोकार र प्राथमिकता प्रस्तुत गर्ने महत्वपूर्ण अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चका रूपमा रहँदै आएको छ । महासभामा नेपालले आफ्नो परराष्ट्र नीति, अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य तथा विश्वव्यापी चासोका विषयमा धारणा राख्ने अवसर पाउनेछ ।
जलवायु परिवर्तनका मुद्दा प्राथमिकतामा
बिहीबार बसेको समितिको बैठकमा जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी विषयमा विज्ञहरूसँग समेत छलफल भएको थियो । छलफलमा जलवायु परिवर्तनका कारण नेपालले भोगिरहेको जोखिम, जलवायु न्याय, अन्तर्राष्ट्रिय सहयोग तथा जलवायु वित्तलगायत विषयमा विज्ञहरूले आफ्ना धारणा राखेका थिए ।
नेपाल जलवायु परिवर्तनको प्रभावबाट जोखिममा रहेको मुलुक भएकाले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा जलवायु परिवर्तनका मुद्दालाई प्रभावकारी रूपमा प्रस्तुत गर्नुपर्ने विषयमा बैठकमा जोड दिइएको थियो ।
विशेषगरी हिमाली क्षेत्रमा जलवायु परिवर्तनको प्रभाव, हिमनदी पग्लिने क्रम, हिमताल विस्फोटको जोखिम, बाढीपहिरो तथा अन्य प्राकृतिक विपद्का विषयलाई अन्तर्राष्ट्रिय समुदायसमक्ष प्रभावकारी रूपमा उठाउनुपर्ने आवश्यकता औँल्याइएको छ ।
जलवायु न्याय र अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगबारे छलफल
बैठकमा जलवायु परिवर्तनमा नेपालको योगदान न्यून भए पनि त्यसको असर भने तुलनात्मक रूपमा बढी भोग्नुपरेको विषयमा चर्चा भएको थियो । जलवायु न्यायको सिद्धान्तअनुसार नेपालजस्ता जोखिममा रहेका मुलुकले अन्तर्राष्ट्रिय समुदायबाट आवश्यक सहयोग र स्रोत प्राप्त गर्नुपर्ने विषयमा समेत छलफल भएको हो ।
जलवायु वित्त, प्रविधि हस्तान्तरण तथा अन्तर्राष्ट्रिय सहयोगलाई नेपालको प्राथमिकताका रूपमा अघि बढाउनुपर्ने विषयमा विज्ञहरूले धारणा राखेका थिए ।
नेपालले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चहरूमा जलवायु परिवर्तनबाट सिर्जित समस्या तथा त्यसको समाधानका लागि विकसित मुलुकहरूको जिम्मेवारीको विषय उठाउँदै आएको छ । आगामी महासभामा पनि यी विषयलाई प्राथमिकताका साथ प्रस्तुत गर्ने अपेक्षा गरिएको छ ।
कूटनीतिक प्राथमिकता प्रस्तुत गर्ने अवसर
परराष्ट्रमन्त्री खनालले संयुक्त राष्ट्रसंघको महासभामा नेपालको सहभागिता अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध र कूटनीतिक प्राथमिकता प्रस्तुत गर्ने महत्वपूर्ण अवसरका रूपमा रहने बताउनुभएको छ ।
महासभाका क्रममा विभिन्न मुलुकका प्रतिनिधिसँग द्विपक्षीय तथा बहुपक्षीय छलफल र भेटवार्ताको अवसरसमेत प्राप्त हुने भएकाले नेपालका राष्ट्रिय हितसँग जोडिएका विषयमा अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्य विस्तार गर्न सकिने अपेक्षा गरिएको छ ।
यसैबीच, अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध तथा पर्यटन समितिले सरकारको आगामी अन्तर्राष्ट्रिय सहभागिता, जलवायु परिवर्तनका विषय तथा नेपालको कूटनीतिक प्राथमिकताबारे छलफललाई निरन्तरता दिएको छ ।
