काठमाडौँ । भोटेकोशी र त्रिशूली नदीमा आएको भीषण बाढीबाट प्रभावित क्षेत्रमा समाचार सङ्कलनका लागि जाने पत्रकारलाई सहज रूपमा प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्र उपलब्ध गराउन सूचना तथा प्रसारण विभागले सार्वजनिक बिदाका दिनसमेत सेवा प्रवाह गर्ने भएको छ।
बाढीका कारण रसुवा, नुवाकोटलगायतका प्रभावित क्षेत्रमा ठूलो जनधनको क्षति हुनुका साथै सडक, पुल, विद्युत्, सञ्चार तथा अन्य भौतिक पूर्वाधारमा क्षति पुगेको अवस्थामा घटनास्थलबाट यथार्थ सूचना सम्प्रेषण गर्न सञ्चारकर्मीको आवागमन बढ्ने भएकाले विभागले विशेष व्यवस्था गरेको हो।
विभागले बाढी प्रभावित क्षेत्रमा समाचार सङ्कलन गर्न इच्छुक नेपाली तथा विदेशी सञ्चारमाध्यमका पत्रकारलाई प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्र तथा पत्रकार परिचयपत्र उपलब्ध गराउन सार्वजनिक बिदाका दिनमा समेत आवश्यक सेवा दिने जनाएको छ। यस व्यवस्थाले विपद्का समयमा घटनास्थलमा पुगेर समाचार सङ्कलन तथा प्रत्यक्ष रिपोर्टिङ गर्न चाहने पत्रकारलाई प्रमाणपत्र प्राप्त गर्न सहज हुने अपेक्षा गरिएको छ।
विभागका प्रवक्ता गोविन्दप्रसाद पाण्डेका अनुसार प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्र तथा पत्रकार परिचयपत्र लिन इच्छुक पत्रकारले विभागको वेबसाइटमार्फत अनलाइन आवेदन दिनुपर्नेछ। आवेदन प्रक्रियालाई अनलाइनमार्फत व्यवस्थित गरिएको र आवश्यक कागजात पूरा भएका आवेदन स्वीकृत भएपछि प्रमाणपत्र उपलब्ध गराउने व्यवस्था गरिएको विभागले जनाएको छ।
नेपाली पत्रकारले के–के कागजात पेस गर्ने?
विभागका अनुसार नेपाली पत्रकारले प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्रका लागि आवेदन दिँदा नेपाली नागरिकताको प्रमाणपत्र, सम्बन्धित सञ्चारमाध्यमले दिएको नियुक्तिपत्र तथा प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्र उपलब्ध गराउन संस्थाले गरेको सिफारिसपत्रलगायत आवश्यक विवरण अनलाइन आवेदनमा पेस गर्नुपर्नेछ।
सम्बन्धित सञ्चारमाध्यममा कार्यरत रहेको पुष्टि हुने कागजात तथा संस्थाको सिफारिसपत्रलाई आवेदन प्रक्रियामा आवश्यक मानिएको छ। त्यसैले प्रभावित क्षेत्रमा समाचार सङ्कलनका लागि जाने पत्रकारले यात्रा गर्नुअघि नै आवश्यक कागजात तयार गरी अनलाइन आवेदन दिन विभागले आग्रह गरेको छ।
विदेशी पत्रकारका लागि पनि विशेष व्यवस्था
बाढी प्रभावित क्षेत्रमा समाचार सङ्कलन गर्न आउने विदेशी पत्रकारका लागि पनि विभागले आवश्यक प्रक्रिया तोकेको छ। विदेशी पत्रकारले प्रवेशाज्ञा भएको राहदानीको प्रतिलिपि, नियुक्ति वा सम्झौतापत्र, सम्बन्धित सञ्चार संस्थाको सिफारिसपत्र, सम्बन्धित देशको परराष्ट्र मन्त्रालय वा नेपालस्थित सम्बन्धित राजदूतावास/कन्सुलर कार्यालयको सिफारिसपत्र तथा सम्बन्धित संस्थाले उपलब्ध गराएको परिचयपत्र पेस गर्नुपर्ने विभागले जनाएको छ।
विदेशी सञ्चारमाध्यमका पत्रकारले नेपालमा रही समाचार सङ्कलन तथा रिपोर्टिङ गर्दा आवश्यक कानुनी प्रक्रिया पूरा गर्नुपर्ने भएकाले विभागले तोकेका कागजात अनिवार्य रूपमा पेस गर्नुपर्नेछ।
अनलाइन आवेदन स्वीकृत भएपछि विभागमै उपस्थित हुनुपर्ने
विभागका अनुसार पत्रकारले अनलाइनमार्फत आवेदन दिएपछि आवेदन स्वीकृत भएमा प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्र तथा पत्रकार परिचयपत्र लिन सम्बन्धित शुल्क अनलाइनबाटै भुक्तानी गर्नुपर्नेछ।
शुल्क भुक्तानी गरेपछि पासपोर्ट साइजका दुई प्रति तस्बिरसहित आवेदक स्वयं सूचना तथा प्रसारण विभागमा उपस्थित हुनुपर्ने व्यवस्था रहेको विभागले जनाएको छ।
बाढी प्रभावित क्षेत्रमा तत्काल समाचार सङ्कलन गर्नुपर्ने अवस्था भएकाले पत्रकारलाई प्रमाणपत्र प्राप्त गर्ने प्रक्रियामा अनावश्यक झन्झट नहोस् भन्ने उद्देश्यले सार्वजनिक बिदाका दिनमा समेत सेवा प्रवाहको व्यवस्था गरिएको विभागको भनाइ छ।
विपद्का बेला सूचनाको महत्त्व
भोटेकोशी र त्रिशूली नदीमा आएको बाढीले विभिन्न स्थानमा ठूलो क्षति पुर्याएपछि उद्धार, राहत तथा पुनःस्थापनाका गतिविधि तीव्र पारिएका छन्। प्रभावित क्षेत्रको वास्तविक अवस्था, उद्धार तथा राहतको प्रगति, बेपत्ता तथा प्रभावित नागरिकको अवस्था र भौतिक संरचनामा भएको क्षतिबारे विश्वसनीय सूचना सार्वजनिक गर्न सञ्चारमाध्यमको भूमिका महत्वपूर्ण हुन्छ।
यस्तो अवस्थामा घटनास्थलमै पुगेर समाचार सङ्कलन गर्ने पत्रकारलाई आवश्यक परिचय तथा प्रेस प्रतिनिधि प्रमाणपत्र उपलब्ध गराउने प्रक्रिया सहज हुँदा प्रभावित क्षेत्रबाट नियमित र तथ्यमा आधारित समाचार सम्प्रेषण गर्न सहयोग पुग्ने देखिन्छ।
विभागले प्रभावित क्षेत्रमा समाचार सङ्कलनका लागि जाने पत्रकारले अनलाइन आवेदन, आवश्यक कागजात, शुल्क भुक्तानी र प्रमाणपत्र प्राप्त गर्ने प्रक्रियासम्बन्धी नियम पालना गर्नुपर्ने जनाएको छ। साथै, सार्वजनिक बिदाका दिनमा समेत सेवा सञ्चालन हुने भएकाले बाढी प्रभावित क्षेत्रबाट तत्काल रिपोर्टिङ गर्नुपर्ने पत्रकारले सो सुविधाको उपयोग गर्न सक्नेछन्।