काठमाडौँ । देशभर मनसुनी वायुको प्रभाव कायम रहँदा आज मुलुकका अधिकांश भू–भागमा वर्षाको सम्भावना रहेको छ। जल तथा मौसम विज्ञान विभागअन्तर्गतको मौसम पूर्वानुमान महाशाखाका अनुसार कोशी, बागमती, गण्डकी, लुम्बिनी र कर्णाली प्रदेशका पहाडी भू–भागका एक–दुई स्थानमा भारी वर्षा हुन सक्ने सम्भावना रहेको छ।
महाशाखाका अनुसार हाल मनसुनको न्यून चापीय रेखा पश्चिमतर्फ सरदर स्थानको आसपास तथा पूर्वतर्फ सरदर स्थानभन्दा केही उत्तरतर्फ रहेको छ। यसका कारण देशभरको मौसममा बदलीसँगै वर्षाको गतिविधि बढ्ने देखिएको हो।
हाल सुदूरपश्चिम प्रदेशको तराई क्षेत्रमा आंशिक बदली रहेको छ भने देशका बाँकी अधिकांश भू–भागमा सामान्यदेखि पूर्ण बदलीको अवस्था रहेको महाशाखाले जनाएको छ। कोशी, बागमती, गण्डकी, लुम्बिनी र कर्णाली प्रदेशका केही स्थानमा हल्कादेखि मध्यम वर्षा भइरहेको छ।
दिउँसो अधिकांश भू–भागमा वर्षाको सम्भावना
आज दिउँसो देशभर सामान्यदेखि पूर्ण बदली रहने पूर्वानुमान गरिएको छ। हिमाली भू–भागका केही स्थानमा मध्यम वर्षासँगै हिमपातको सम्भावना रहेको छ। त्यस्तै, पहाडी भू–भागका धेरै स्थान तथा तराईका केही स्थानमा हल्कादेखि मध्यम वर्षा हुन सक्ने महाशाखाले जनाएको छ।
विशेषगरी कोशी, बागमती, गण्डकी, लुम्बिनी र कर्णाली प्रदेशका पहाडी भू–भागका एक–दुई स्थानमा भारी वर्षा हुन सक्ने भएकाले ती क्षेत्रमा विशेष सतर्कता अपनाउन आग्रह गरिएको छ।
वर्षाका कारण स्थानीय खोलानाला तथा नदीमा पानीको बहाव बढ्न सक्ने, कमजोर भौगोलिक क्षेत्रमा पहिरो जाने तथा सडकमा गेग्रानसहितको बाढी आउन सक्ने जोखिम रहने भएकाले आवश्यक सावधानी अपनाउन मौसमविद्हरूले आग्रह गरेका छन्।
राति पनि वर्षा जारी रहने अनुमान
आज राति पनि देशभर सामान्यदेखि पूर्ण बदली रहने पूर्वानुमान गरिएको छ। कोशी, बागमती र गण्डकी प्रदेशका हिमाली भू–भागका केही स्थानमा तथा लुम्बिनी, कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका हिमाली क्षेत्रका एक–दुई स्थानमा मध्यम वर्षा तथा हिमपात हुन सक्ने सम्भावना रहेको छ।
त्यसैगरी, कोशी, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका पहाडी भू–भागका धेरै स्थानमा मध्यम वर्षाको सम्भावना रहेको छ। कर्णाली र सुदूरपश्चिम प्रदेशका केही स्थानमा पनि मध्यम वर्षा हुन सक्ने महाशाखाले जनाएको छ।
तराई क्षेत्रमा समेत वर्षाको गतिविधि बढ्ने देखिएको छ। मधेस प्रदेश तथा कोशी, बागमती, गण्डकी र लुम्बिनी प्रदेशका तराईका धेरै स्थानमा वर्षा हुन सक्नेछ भने सुदूरपश्चिम प्रदेशका तराई भू–भागका केही स्थानमा पनि मध्यम वर्षाको सम्भावना रहेको छ।
केही स्थानमा भारीदेखि धेरै भारी वर्षाको जोखिम
महाशाखाका अनुसार कोशी, बागमती र गण्डकी प्रदेशका हिमाली, पहाडी तथा तराई भू–भागका साथै मधेस प्रदेश र लुम्बिनी प्रदेशका तराई क्षेत्रका केही स्थानमा भारी वर्षा हुन सक्ने सम्भावना छ। तीमध्ये एक–दुई स्थानमा धेरै भारी वर्षा समेत हुन सक्ने पूर्वानुमान गरिएको छ।
भारी वर्षाको सम्भावना रहेका क्षेत्रमा गेग्रान बहाव, आकस्मिक बाढी, पहिरो तथा भू–क्षयको जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले स्थानीय बासिन्दा तथा यात्रुले विशेष सावधानी अपनाउनुपर्ने महाशाखाले जनाएको छ।
विशेषगरी पहाडी तथा हिमाली क्षेत्रमा लगातार वर्षा हुँदा सडक तथा ग्रामीण मार्गमा पहिरो खस्ने, सडक अवरुद्ध हुने तथा यातायात प्रभावित हुने सम्भावना रहन्छ। नदी तथा खोलानालाको आसपास बसोबास गर्ने नागरिकले पनि पानीको सतह बढ्न सक्ने अवस्थालाई ध्यानमा राखी आवश्यक सतर्कता अपनाउनुपर्ने देखिन्छ।
दैनिक जनजीवनदेखि यातायातसम्म प्रभावित हुनसक्ने
प्रतिकूल मौसमका कारण देशका विभिन्न क्षेत्रमा दैनिक जनजीवन प्रभावित हुन सक्ने मौसम पूर्वानुमान महाशाखाले जनाएको छ। वर्षाका कारण कृषि, स्वास्थ्य सेवा, पर्यटन, पर्वतारोहण तथा सडक र हवाई यातायातमा समेत असर पर्न सक्ने सम्भावना रहेको छ।
लगातार वर्षा हुने स्थानमा सडकमा पानी जम्ने, पहिरो तथा गेग्रान बग्ने र नदी तथा खोलामा बहाव बढ्ने भएकाले लामो दूरीको यात्रा गर्दा विशेष सावधानी अपनाउन आवश्यक देखिएको छ। त्यस्तै, हिमाली तथा उच्च पहाडी क्षेत्रमा हिमपातको सम्भावना रहेकाले पर्वतारोहण तथा पदयात्रामा जानेहरूलाई समेत मौसमको अवस्थाबारे जानकारी लिएर मात्र यात्रा गर्न आग्रह गरिएको छ।
महाशाखाले मौसमजन्य जोखिमको सम्भावना रहेका क्षेत्रका नागरिकलाई विभागबाट जारी हुने मौसमसम्बन्धी सूचना नियमित रूपमा हेर्न तथा स्थानीय प्रशासन र सम्बन्धित निकायले जारी गर्ने सुरक्षा निर्देशन पालना गर्न अनुरोध गरेको छ।
मनसुन सक्रिय रहेको अवस्थामा मौसम छोटो समयमै परिवर्तन हुन सक्ने भएकाले अहिले सामान्य देखिएको स्थानमा समेत केही समयपछि भारी वर्षा हुन सक्ने सम्भावनालाई ध्यानमा राख्नुपर्ने देखिन्छ। विशेषगरी नदी, खोला, पहिरोको जोखिम भएका बस्ती तथा कमजोर भू–भागमा बसोबास गर्ने नागरिकले सम्भावित जोखिमबाट जोगिन पूर्वतयारी गर्नुपर्ने मौसमविद्हरूको सुझाव छ।
मौसमसम्बन्धी पछिल्लो अवस्था तथा पूर्वानुमान परिवर्तन हुन सक्ने भएकाले नागरिकलाई जल तथा मौसम विज्ञान विभागबाट जारी हुने आधिकारिक सूचना नियमित रूपमा अद्यावधिक गर्न महाशाखाले आग्रह गरेको छ।
