काठमाडौँ । बाँकेको राप्ती तटीय क्षेत्रका स्थानीयले वर्षौंदेखि निरन्तर समस्या बनेको बस्ती डुबान र जमिन कटानको दीर्घकालीन समाधानको माग गरेका छन्। उनीहरूले आगामी प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा डुबान र कटान रोक्ने ठोस योजना लिएर आउने उम्मेदवारलाई मात्र मतदान गर्ने जनाएका छन्।
स्थानीयको चिन्ता
राप्तीसोनारी गाउँपालिका–७ नयाँबस्तीका शङ्कर यादवले भने, “बर्सेनि हुने डुबान र कटानले गाउँमा पसेर बगाउँछ भन्ने डरका कारण वर्षातको समयमा राम्ररी निदाउन सकिँदैन। यस पटक केवल आश्वासन दिने उम्मेदवारलाई मात्र होइन, ठोस योजना ल्याउनेलाई मात्र हामी भोट दिने तयारीमा छौं।”
स्थानीयका अनुसार, भारतले लक्ष्मणपुर बाँध अन्तर्राष्ट्रिय नियम विपरीत बनाएको कारण बाँकेको राप्ती तटीय क्षेत्रमा बाढीको जोखिम थपिएको छ।
प्रभावित क्षेत्र र मुद्दा
राप्तीसोनारी गाउँपालिका–७ र नरैनापुर गाउँपालिका (निर्वाचन क्षेत्र नं १)
डुडुवा गाउँपालिका (निर्वाचन क्षेत्र नं २)
स्थानीय बासिन्दा भन्छन् कि राप्ती नदीले तल्लोतटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई वर्षौंदेखि त्रासमा राख्दै आएको छ। डुडुवा गाउँपालिका–१ होलियाका राजकुमार शुक्लाले भने, “धेरै पीडा भोगेका पनि अहिलेसम्म सरोकारवाला निकायले समस्याको समाधानार्थ पहल गरेको छैन।”
स्थानीय अगुवाको आवाज
राप्तीसोनारी गाउँपालिका–७ झगडिया दीपेन्द्र पाण्डे : “नदी नियन्त्रणका लागि तटबन्ध नभएका कारण बाढीले जमिन कटान गर्दै आएको छ। यसले बस्तीमा पस्ने खतरा बढाएको छ।”
राप्तीसोनारी गाउँपालिका–६ फत्तेपुर लालबहादुर थापा : “अबको जनप्रतिनिधि बस्ती डुबान र कटानबाट जोगाउन गम्भीर बन्नैपर्छ। अन्य पूर्वाधार विकास भन्दा पहिले डुबान र कटान रोक्ने काम प्राथमिकता हो।”
राप्तीसोनारी गाउँपालिका–६ जरैयाका भक्तिराम पाण्डे : “हरेक निर्वाचनमा उम्मेदवारले आश्वासन दिन्छन् तर काम नहुँदा वर्षायाममा बाढीले जग्गा कटान र डुवानको समस्या जारी रहन्छ।”
सरकारी आयोजना र चुनौती
बाँकेमा राप्ती नदीको पश्चिम राप्ती नदी नियन्त्रण आयोजना सुरु नहुँदा कटान तथा डुवानको जोखिम कायमै रहेको छ। स्थानीयहरूले नदी नियन्त्रणको लागि तटबन्ध र दीर्घकालीन समाधानको माग गर्दै आएका छन्।
स्थानीयका अनुसार, आगामी चुनावमा भोट दिने निर्णयमा नदी नियन्त्रण र बस्ती सुरक्षा प्रमुख मापदण्ड बन्नेछ। उनीहरूले उम्मेदवारको आश्वासन मात्र नभई कार्यान्वयन हुने योजनाको आवश्यकता औंल्याएका छन्।
